Wanneer is het Pasen in 2027? Waarom de datum elk jaar verandert

11 november 2026

Pasen valt in 2027 op zondag 28 maart 2027, en dat is vroeg. De Veertigdagentijd begint vijfenhalve week eerder, op Aswoensdag, 10 februari 2027. En de Paastijd duurt vijftig dagen, tot Pinksteren op zondag 16 mei.

Waarom 28 maart, terwijl Pasen in 2026 op 5 april viel en in 2028 op 16 april zal vallen? Anders dan Kerstmis heeft Pasen geen vaste datum. We bekijken eerst de data voor 2027, en daarna de mooie (en heel oude) reden waarom ze verschuiven.

De belangrijkste data van de Veertigdagentijd en Pasen 2027

Aswoensdag: 10 februari 2027, het begin van de Veertigdagentijd
Eerste zondag van de Veertigdagentijd: 14 februari 2027
Palmzondag: 21 maart 2027, het begin van de Goede Week
Witte Donderdag: 25 maart 2027; 's avonds opent de Mis van het Laatste Avondmaal het Paastriduüm
Goede Vrijdag: 26 maart 2027
Stille Zaterdag en de Paaswake: 27 maart 2027
Paaszondag: 28 maart 2027
Hemelvaart: donderdag 6 mei 2027, veertig dagen na Pasen, of zondag 9 mei 2027 in landen waar het feest naar de zondag erna verplaatst wordt
Pinksteren: zondag 16 mei 2027, vijftig dagen na Pasen

Een woordje over Hemelvaart. De Kerk viert dit feest op de veertigste dag na Pasen, een donderdag. Maar in landen waar het geen verplichte feestdag is, verplaatsen de bisschoppen het naar de zondag erna, de zevende zondag van Pasen, zodat iedereen het kan vieren. Dat verschilt van land tot land, en soms zelfs van streek tot streek: kijk wat je bisdom of je bisschoppenconferentie zegt.

📅 Bekijk elke dag van de Veertigdagentijd en de Paastijd, met de lezingen en de heilige van de dag, in Catho+ →

De paasdata van 2026 tot 2030

Hier zijn de komende jaren, met Aswoensdag en Pinksteren, zodat je vooruit kunt plannen:

2026: Aswoensdag 18 februari, Pasen 5 april, Pinksteren 24 mei
2027: Aswoensdag 10 februari, Pasen 28 maart, Pinksteren 16 mei
2028: Aswoensdag 1 maart, Pasen 16 april, Pinksteren 4 juni
2029: Aswoensdag 14 februari, Pasen 1 april, Pinksteren 20 mei
2030: Aswoensdag 6 maart, Pasen 21 april, Pinksteren 9 juni

Je ziet dat alles samen verschuift. Ken je de datum van Pasen, dan ken je bijna het hele jaar: Aswoensdag valt altijd 46 dagen ervoor, Palmzondag een week ervoor, Hemelvaart 39 dagen erna (op de veertigste dag, als je Pasen zelf meetelt) en Pinksteren 49 dagen erna (op de vijftigste dag). Pasen is het scharnier waarrond het hele liturgisch jaar draait. (Hoe de tijden van het jaar in elkaar passen, lees je in onze gids Wanneer begint het liturgisch jaar?)

Waarom verandert de datum van Pasen elk jaar?

Het korte antwoord: Pasen hangt af van de maan, niet alleen van de zon.

Jezus stierf en verrees in de tijd van het joodse Pesach. De evangelies vertellen dat Hij op een vrijdag gekruisigd werd en dat het graf op de eerste dag van de week, de zondag, leeg werd aangetroffen. De joodse kalender is een maankalender: Pesach begint op de veertiende dag van de lentemaand nisan, de nacht van de volle maan. Zo gedachten christenen de Verrijzenis vanaf het allereerste begin in de lente, rond de eerste volle maan, en al heel snel op een zondag, de dag van de Verrijzenis.

De regel die de Katholieke Kerk vandaag volgt, past in één zin:

Pasen is de eerste zondag na de eerste volle maan op of na het begin van de lente.

Stukje voor stukje:

Het begin van de lente. Voor deze berekening kijkt de Kerk niet naar de hemel: de lente-equinox ligt bij afspraak elk jaar vast op 21 maart.
De eerste volle maan op of na die datum. Ook dat is niet de volle maan die je door een telescoop ziet, maar een "kerkelijke" volle maan, berekend met tabellen die steunen op een maancyclus van negentien jaar. Ze ligt heel dicht bij de echte, meestal binnen een dag of twee, maar zo kan iedereen de datum van Pasen jaren op voorhand weten, zonder van een sterrenkundige af te hangen.
De zondag na die volle maan. Valt de volle maan op een zondag, dan is het Pasen de zondag daarna.

In 2027 valt de kerkelijke volle maan op maandag 22 maart, net na 21 maart. De zondag daarna is 28 maart: dat is Pasen.

De vroegst en laatst mogelijke datum

Door deze regel kan Pasen nooit vóór 22 maart vallen (als de volle maan op zaterdag 21 maart valt) en nooit na 25 april. Beide uitersten zijn zeldzaam. De laatste keer dat Pasen op 22 maart viel, was in 1818, en de volgende keer is in 2285. De laatste keer op 25 april was in 1943, en de volgende keer is in 2038.

Wat besliste het Concilie van Nicea?

In de eerste eeuwen vierden niet alle christenen Pasen op dezelfde dag. Sommige kerken in Klein-Azië hielden het op de veertiende nisan zelf, welke dag van de week dat ook was; de meeste vierden het op de zondag daarna. In 325 wilde het eerste grote concilie van de Kerk, gehouden in Nicea (in het huidige Turkije), daar een einde aan maken: alle Kerken spraken af om Pasen samen te vieren, op een zondag. De Catechismus vat die afspraak samen in de regel die we net zagen: de zondag na de eerste volle maan na het begin van de lente (vgl. Catechismus, 1170).

Historici voegen er één nuance aan toe: het concilie schreef de rekentabellen niet zelf uit. De gedetailleerde methode, die grotendeels uit de Kerk van Alexandrië in Egypte kwam, raakte maar geleidelijk verspreid, en het duurde verscheidene eeuwen voor de hele Kerk de datum op dezelfde manier berekende.

Waarom valt het orthodoxe Pasen vaak op een andere datum?

Orthodoxe christenen volgen dezelfde basisregel: Pasen is de zondag na de eerste volle maan na het begin van de lente. Het verschil zit in de kalender.

Tegen de zestiende eeuw was de oude juliaanse kalender, geërfd van Julius Caesar, zo'n tien dagen uit de pas gaan lopen met de zon, en 21 maart op de kalender viel niet meer samen met de echte equinox. In 1582 verbeterde paus Gregorius XIII dat: zo ontstond de gregoriaanse kalender, die de hele wereld vandaag in het dagelijks leven gebruikt. Maar de meeste orthodoxe Kerken berekenen de datum van Pasen nog altijd met de juliaanse kalender en de oudere maantabellen. Vandaag loopt de juliaanse kalender 13 dagen achter op de onze, zodat hun "21 maart" op onze 3 april valt.

Het gevolg: soms vieren katholieken en orthodoxen Pasen op dezelfde dag, soms een week na elkaar, soms tot vijf weken uit elkaar. In 2027 valt het orthodoxe Pasen op 2 mei, vijf weken na het katholieke Pasen. Voor de andere jaren uit onze tabel: 12 april 2026, 16 april 2028 (dezelfde dag als de katholieken), 8 april 2029 en 28 april 2030.

In 2025 viel Pasen voor alle christenen op dezelfde dag, 20 april, in het jaar waarin de 1700ste verjaardag van het Concilie van Nicea gevierd werd. Velen zagen daar een teken in. De Katholieke Kerk heeft al vaak gezegd dat ze ernaar verlangt dat alle christenen de Verrijzenis op één gemeenschappelijke datum vieren, en de Catechismus spreekt over het zoeken naar een akkoord (vgl. Catechismus, 1170). Meer over onze broeders en zusters in het geloof lees je in onze gids over katholieken en andere christenen.

Hoe de veertig dagen van de Veertigdagentijd geteld worden

De Veertigdagentijd is de voorbereiding op Pasen. Het getal veertig is niet toevallig gekozen: Jezus vastte veertig dagen in de woestijn voor Hij aan zijn zending begon, en de Catechismus zegt dat de Kerk zich elk jaar door de veertig dagen van de vasten verenigt met het mysterie van Jezus in de woestijn (vgl. Catechismus, 540). Veertig is ook het aantal jaren dat Israël door de woestijn trok naar het Beloofde Land.

Officieel loopt de Veertigdagentijd van Aswoensdag tot de avondmis van het Laatste Avondmaal op Witte Donderdag. In die mis eindigt de Veertigdagentijd en begint het Paastriduüm: de drie heiligste dagen van het jaar, van Witte Donderdagavond, via Goede Vrijdag en Stille Zaterdag, tot de avond van Paaszondag.

Waar komen die veertig dagen dan vandaan, als je tussen Aswoensdag en Pasen meer dan veertig dagen telt? Het traditionele antwoord is dat de zondagen niet meetellen. Elke zondag is een klein Pasen, een viering van de Verrijzenis, en dus nooit een vastendag. Tel je van Aswoensdag tot Stille Zaterdag, dan kom je aan 46 dagen. Trek je de zes zondagen eraf, dan heb je veertig boetedagen.

Dat gaat terug op paus Gregorius I, de heilige Gregorius de Grote. In 601 verplaatste hij het begin van de vasten naar 46 dagen vóór Pasen: veertig vastendagen, plus de zes zondagen, de traditionele feestdagen, waarop de vastenregels niet golden. Daarom begint de Veertigdagentijd op een woensdag, en daarom beslaat hij vandaag nog altijd 46 dagen.

Aswoensdag en Goede Vrijdag zijn voor katholieken dagen van vasten en onthouding van vlees (Wetboek van Canoniek Recht, can. 1251). De details (leeftijden, wat als vasten telt, andere vormen van boete) worden door elke bisschoppenconferentie vastgelegd, dus kijk wat de regels zijn waar jij woont.

In de Veertigdagentijd draagt de priester paars, de kleur van boete en verwachting, het Gloria en het alleluia zwijgen, en op de vierde zondag (in 2027 op 7 maart) mag roze gedragen worden, als teken dat de vreugde van Pasen nabij is. Onze gids over de betekenis van de liturgische kleuren legt ze allemaal uit.

Pasen is geen dag, maar vijftig dagen

Iets wat veel katholieken niet weten: met Paasmaandag is Pasen niet voorbij. De Paastijd duurt vijftig dagen, van Paaszondag tot Pinksteren. Volgens de kerkelijke normen voor het liturgisch jaar viert de Kerk die vijftig dagen in blijde vreugde als één enkele feestdag, als één grote zondag.

De eerste acht dagen, het paasoctaaf, worden elk gevierd als was het Paasdag zelf. In 2027 eindigt het octaaf op zondag 4 april, de tweede zondag van Pasen, ook wel zondag van de Goddelijke Barmhartigheid genoemd.
De paaskaars, aangestoken in de Paaswake, staat bij het altaar, en de priester draagt wit, de kleur van de Verrijzenis.
Het alleluia keert terug, overal en altijd.
In plaats van het Angelus bidt de Kerk het Koningin des Hemels (Regina Caeli), dat begint met "Koningin des hemels, verheug u, alleluia."
Op de veertigste dag volgt Hemelvaart, en op de vijftigste Pinksteren, de gave van de heilige Geest, die de Paastijd in het rood afsluit.

De Catechismus noemt Pasen het feest der feesten (vgl. Catechismus, 1169). Als de Veertigdagentijd veertig dagen duurt, is het niet meer dan logisch dat de vreugde nog langer duurt. Berg de chocolade-eitjes dus niet te snel op: blijf feestvieren tot Pinksteren.

Bekijk de liturgische kalender in Catho+

In Catho+ toont de liturgische kalender elke dag van de Veertigdagentijd, de Goede Week en de Paastijd, met de lezingen en de heilige van de dag, zodat je geen enkel feest mist.