Vương cung thánh đường Thánh Phanxicô Assisi

Hình ảnh: Wikimedia Commons

Poverello, người nghèo bé nhỏ không sở hữu gì, lại an nghỉ dưới một trong những kho tàng nghệ thuật phương Tây, và nghịch lý ấy hẳn sẽ khiến ngài bật cười. Phanxicô qua đời tối ngày 3 tháng Mười năm 1226, hát thánh vịnh trên nền đất trần ngoài thành Assisi; chưa đầy hai năm sau, Đức Grêgôriô IX tuyên thánh cho ngài và đặt viên đá đầu tiên của vương cung thánh đường này ngay hôm sau. Hai ngôi nhà thờ chồng lên nhau trên Đồi Địa Ngục, được đổi tên thành Đồi Thiên Đàng: nhà thờ dưới kiểu Roman mờ tối ôm lấy ngôi mộ của ngài, và nhà thờ trên kiểu Gothic vút cao, nơi Giotto cùng xưởng vẽ của ông thực hiện hai mươi tám cảnh Huyền thoại thánh Phanxicô đã thay đổi hội họa mãi mãi, bên cạnh Cimabue, Simone Martini và Pietro Lorenzetti. Thi hài vị thánh, được giấu kỹ đến mức thất lạc từ năm 1230, mãi năm 1818 mới tìm lại được, nay nằm trong hầm mộ đá nơi khách hành hương giữ thinh lặng quanh một ngọn đèn duy nhất luôn cháy sáng. Trong ngày lễ thánh Phanxicô hôm nay, cả Assisi, và phần lớn thế giới, đều hướng về ngọn đồi này.